Kiểm tra ắc quy ô tô tại nhà như thế nào cho đúng?

Xe đề nổ chậm hơn bình thường hoặc đèn táp-lô mờ đi trước khi sáng rõ là những dấu hiệu quen thuộc khiến nhiều chủ xe nghĩ ngay đến ắc quy yếu. Tuy nhiên, triệu chứng tương tự đôi khi lại xuất phát từ máy phát điện hoặc hệ thống sạc chứ không phải bản thân ắc quy. Bài viết hướng dẫn cách quan sát dấu hiệu, đo điện áp cơ bản tại nhà và khi nào nên nhờ kỹ thuật viên phân biệt rõ nguyên nhân.

Dấu hiệu ắc quy ô tô đang yếu

Một số dấu hiệu thường gặp gồm đề máy quay chậm và nặng nề hơn bình thường, đèn táp-lô hoặc đèn pha mờ hơn khi khởi động, xe khó nổ vào buổi sáng hoặc sau khi đỗ lâu ngày, và các thiết bị điện như còi, cửa kính hoạt động yếu hơn thường lệ. Ắc quy lâu năm, đầu cực bị oxy hóa đóng mảng trắng xanh, hoặc vỏ ắc quy phồng nhẹ cũng là những dấu hiệu vật lý dễ quan sát bằng mắt thường ngay dưới nắp capo.

Cách đo điện áp ắc quy cơ bản tại nhà

Với một chiếc đồng hồ vạn năng (multimeter) giá phải chăng, chủ xe có thể tự đo điện áp ắc quy khi xe đã tắt máy và để yên một khoảng thời gian, bằng cách chạm hai que đo vào đúng cực dương và cực âm của ắc quy. Điện áp đọc được nên được so sánh với mức điện áp tiêu chuẩn của ắc quy đầy, thường được ghi trên nhãn ắc quy hoặc tài liệu kỹ thuật đi kèm xe — nếu số đo thấp hơn rõ rệt so với mức này, đó là dấu hiệu ắc quy đang yếu hoặc chưa được sạc đầy.

Ngoài đo lúc tắt máy, có thể đo thêm khi động cơ đang nổ để ước lượng máy phát có đang sạc cho ắc quy hay không. Nếu điện áp lúc nổ máy không tăng cao hơn rõ rệt so với lúc tắt máy, khả năng vấn đề nằm ở hệ thống sạc chứ không chỉ riêng ắc quy, và nên được kỹ thuật viên kiểm tra thêm để xác nhận chính xác nguyên nhân trước khi thay thế bất kỳ bộ phận nào.

Phân biệt lỗi ắc quy và lỗi máy phát điện

Ắc quy yếu thường khiến xe khó đề nổ ngay từ lần đầu trong ngày nhưng một khi đã nổ máy, xe vận hành bình thường vì lúc này máy phát đã đảm nhận việc cấp điện. Ngược lại, lỗi máy phát điện khiến thiết bị điện yếu dần hoặc xe có nguy cơ tắt máy đột ngột khi đang chạy, vì ắc quy chỉ còn đóng vai trò dự phòng và cạn dần trong lúc xe di chuyển. Đèn báo ắc quy sáng trên táp-lô khi xe đang chạy là dấu hiệu đáng lưu ý của hệ thống sạc, khác với việc chỉ khó đề nổ vào buổi sáng.

Những việc nên và không nên tự làm tại nhà

Chủ xe có thể tự quan sát dấu hiệu bên ngoài, vệ sinh nhẹ đầu cực bị oxy hóa và đo điện áp cơ bản như trên. Tuy nhiên, việc kết luận chính xác ắc quy hay máy phát là nguyên nhân, đo dòng rò, kiểm tra tải thực tế của ắc quy dưới tải hoặc đọc dữ liệu hệ thống sạc qua ECU cần thiết bị chuyên dụng và kiến thức chuyên môn, để tránh thay nhầm bộ phận không cần thiết.

• Quan sát đầu cực ắc quy có bị oxy hóa, đóng mảng trắng xanh không
• Đo điện áp lúc tắt máy và lúc nổ máy để so sánh
• Không tự ý đấu nối hoặc kích bình khi chưa chắc cực tính
• Ghi lại thời điểm và hoàn cảnh xe khó đề nổ để cung cấp cho kỹ thuật viên

Khi nào nên nhờ kỹ thuật viên kiểm tra chuyên sâu?

Nếu đã đo điện áp cơ bản nhưng chưa chắc chắn nguyên nhân, hoặc dấu hiệu yếu điện tái diễn nhiều lần dù đã thay ắc quy mới, nên nhờ kỹ thuật viên kiểm tra hệ thống sạc và tải thực tế của ắc quy bằng thiết bị chuyên dụng. Dịch vụ chẩn đoán điện ô tô lưu động của TAN THUAN có thể đến tận nơi đo tải ắc quy, kiểm tra máy phát và đọc dữ liệu hệ thống sạc qua máy chẩn đoán, giúp xác định đúng bộ phận cần thay trước khi quý khách quyết định.